Sağlık Bakanlığının yayımladığı 2025 Sağlık İstatistikleri Yıllığı Haber Bülteni, Doğu Karadeniz’in sağlık göstergelerinde hem öne çıkan hem de Türkiye ortalamasının gerisinde kalan alanlarını ortaya koydu. Bölge, kişi başına hekime müracaat sayısında 12 bölge arasında ilk sırada yer alırken, 100 bin kişiye düşen uzman ve toplam hekim sayısında ülke ortalamasının altında kaldı. Acil sağlık hizmetlerine erişim ve hemşire-ebe sayısı ise bölgenin öne çıktığı göstergeler arasında yer aldı.
Bakanlık verileri Doğu Karadeniz’i, Trabzon’un da içinde bulunduğu İBBS-1 bölge sınıflandırması üzerinden ele aldı. Türkiye genelinde kişi başına hekime müracaat sayısı 13,2 olarak kaydedilirken Doğu Karadeniz’de bu sayı 14,6’ya yükseldi. Böylece bölge, karşılaştırmadaki diğer bölgeleri geride bıraktı.
Kişi başına başvuru sayısında Batı Karadeniz 14,5 ile ikinci sırada yer aldı. Batı Anadolu ve Orta Anadolu’da 14,0; Ege ve Batı Marmara’da ise 13,9 başvuru kaydedildi. Doğu Karadeniz’de hastane yatak doluluk oranı yüzde 60 oldu. Türkiye ortalamasının yüzde 54,5 olarak açıklandığı bu göstergede, yüzde 60,7’ye ulaşan Doğu Marmara bölgeyi geride bıraktı.
Acil yardım istasyonlarına erişim verilerinde de Doğu Karadeniz öne çıktı. Bölgedeki bir acil yardım istasyonuna 13 bin 845 kişi düşerken Türkiye genelindeki sayı 23 bin 974 olarak açıklandı. Bakanlığın bölge karşılaştırmasında Doğu Karadeniz, istasyon başına düşen nüfusun en düşük olduğu bölge oldu.
Acil yardım ambulansı başına düşen nüfus Doğu Karadeniz’de 7 bin 692 olarak hesaplandı; Türkiye ortalaması ise 13 bin 810 oldu. Kuzeydoğu Anadolu, ambulans başına 7 bin 319 kişiyle ilk sırada yer alırken Doğu Karadeniz ikinci sırada bulundu. Bu göstergeler, nüfusa oranla ambulans ve acil yardım istasyonu kapasitesinin bölgede ülke ortalamasından yüksek olduğunu ortaya koydu.
Hekim Sayısı Ülke Ortalamasının Altında
Hizmet kullanımında ilk sırada bulunan Doğu Karadeniz, hekim yoğunluğunda aynı düzeyde öne çıkmadı. Her 100 bin kişiye bölgede 114 uzman hekim ve 258 toplam hekim düşüyor. Türkiye genelinde bu sayılar sırasıyla 129 ve 270 olarak kaydedildi. Dolayısıyla bölge, hem uzman hem de toplam hekim sayısında ülke ortalamasının gerisinde kaldı.
Buna karşılık pratisyen hekim sayısı bakımından Doğu Karadeniz, 100 bin kişiye düşen 81 hekimle bütün bölgeler arasında en yüksek değere ulaştı. Diğer sağlık çalışanlarında bölgede 100 bin kişiye 57 diş hekimi, 52 eczacı ve 447 hemşire ile ebe düştü.
Türkiye genelinde 100 bin kişiye 378 hemşire ve ebe düşerken Doğu Karadeniz’de bu sayı 447 oldu. Batı Anadolu, 461 kişiyle bölgenin önünde yer aldı. Doğu Karadeniz böylece nüfusa göre hemşire ve ebe sayısında Türkiye genelinde ikinci sırada bulundu.
Ölüm Ve Doğum Göstergeleri
Bebek ölüm hızı Doğu Karadeniz’de her bin canlı doğumda 6,2 olarak kaydedildi; Türkiye genelindeki değer 7,7 oldu. Beş yaş altı ölüm hızı da bölgede binde 7,3, ülke genelinde binde 9,4 olarak açıklandı. Anne ölüm oranı ise her 100 bin canlı doğumda Doğu Karadeniz’de 13,9’a ulaştı. Türkiye ortalaması 12,6 olduğundan bölgedeki oran ülke değerinin üzerinde gerçekleşti.
Doğum göstergelerinde sezaryen oranı da Türkiye ortalamasını aştı. Sezaryen ameliyatlarının canlı doğumlar içindeki payı ülke genelinde yüzde 59, Doğu Karadeniz’de yüzde 63,4 oldu. Bölgede primer sezaryen oranı yüzde 31,4 olarak açıklanırken Türkiye ortalaması yüzde 29,8’de kaldı. Antenatal bakım kapsamı ise Doğu Karadeniz’de yüzde 99,81 olarak kayda geçti.
Hastane Ve Aşılama Verileri
2025’te Doğu Karadeniz’de toplam 85 hastane faaliyet gösterdi. Bu hastanelerin 72’si Sağlık Bakanlığına, biri üniversiteye, 12’si özel sektöre aitti. Bölgedeki toplam hastane yatağı sayısı 9 bin 206 oldu. Yatakların 7 bin 112’si Sağlık Bakanlığı hastanelerinde, 831’i üniversite hastanelerinde, 1.263’ü ise özel hastanelerde yer aldı.
Aşılama oranları genel olarak Türkiye verilerine yakın seyretti. Doğu Karadeniz’de DaBT 3 ve BCG aşı kapsayıcılığı yüzde 93, KKK aşı kapsayıcılığı yüzde 92, KPA rapel aşılama oranı yüzde 91 oldu. Türkiye genelindeki oranlar aynı sırayla yüzde 94, yüzde 93, yüzde 92 ve yüzde 92 olarak açıklandı.
Bakanlığın 2025 verileri, Doğu Karadeniz’in kişi başına hekim müracaatı, acil yardım istasyonlarına erişim ve hemşire-ebe yoğunluğu göstergelerinde öne çıktığını gösterdi. Buna karşılık bölgede 100 bin kişiye düşen uzman ve toplam hekim sayısı Türkiye ortalamasının altında kaldı.