AK Parti Ortahisar İlçe Başkanı Seyit Hisoğlu, fındık sektöründe üreticilerin karşılaştığı sorunlar ve rekoltedeki düşüş hakkında açıklamalarda bulundu. Kendisinin de fındık üreticiliği yaptığını ifade eden Hisoğlu; arazilerin bölünmesi, bahçe bakımının aksatılması, rekolte kaybı, artan iş gücü giderleri ve kahverengi kokarca tehdidinin tarımı olumsuz etkilediğini dile getirdi.
Fındık fiyat tartışmalarının her dönem gündeme geldiğini fakat mevcut sezonda sıkıntıların daha da ağırlaştığını belirten Seyit Hisoğlu, Karadeniz genelinde ciddi bir verim gerilemesi yaşandığını aktardı. Geçmiş yıllara kıyasla arazilerden alınan mahsul miktarının büyük oranda azaldığına işaret eden Hisoğlu, kendi ailesinin tecrübesinden örnek vererek, babasının üç ton mahsul topladığı araziden günümüzde 600 kilogram seviyelerinde ürün alabildiklerini ve verimin dörtte bir oranına kadar gerilediğini ifade etti. Bu tablonun temel nedenlerinden birinin miras yoluyla arazilerin bölünmesi olduğunu kaydeden Hisoğlu, parçalanan bahçelerde üreticilerin gerekli bakımı yapmadığını, verim düştükçe yükselen işçilik masraflarının mevcut fındık fiyatıyla karşılanamaz hale geldiğini sözlerine ekledi.
Kahverengi Kokarca Zararlısı ve Yürütülen Mücadele
Fındık üretimini tehdit eden önemli unsurlardan birinin kahverengi kokarca zararlısı olduğunu vurgulayan Seyit Hisoğlu, bu zararlının geride kalan sezonda ürünlere ciddi boyutlarda zarar verdiğini söyledi. Tarım ve Orman Bakanlığı koordinasyonunda samuray arıları, tuzak sistemleri ve farklı biyolojik yöntemlerle çalışmalar yürütüldüğünü belirten Hisoğlu, bu durumun kolay çözülebilecek bir konu olmadığını kaydetti. Amerika Birleşik Devletleri'nin yaklaşık 20 yıldır, İspanya'nın ise 17 yıldır aynı zararlıya karşı önlem geliştirmeye çalıştığı yönündeki bilgileri hatırlatan Hisoğlu, doğal dengeyi bozacak adımlardan kaçınarak kontrollü bir mücadele programı uygulandığını ve zararlının etkisinin süreç içerisinde azalmasını beklediklerini dile getirdi.
TMO Teslim Süreçleri ve Çürük Oranı Kriteri
Üreticilerin Toprak Mahsulleri Ofisi'ne fındık teslim ederken karşılaştıkları durumlara da değinen Seyit Hisoğlu, ürün kabulündeki çürük fındık oranlarına açıklık getirdi. Geçmişte 100 fındık tanesinde üçe kadar olan çürük sınırının bölge müdürlüğü görüşmelerinde yedi adede kadar esnetildiğini aktaran Hisoğlu, belirlenen oranların üzerine çıkılması halinde fındığın yeniden seçilmesinin talep edildiğini aktardı. Üreticinin de teslimat öncesinde gerekli özeni göstermesi gerektiğini belirten Hisoğlu, eskiden harmanlarda saatlerce fındık ayıklama işlemi yapıldığını, günümüzde ise patozdan çıkan ürünün doğrudan teslim edilmek istendiğini söyledi. Depolanan ürünlerde yüksek çürük oranının sağlam fındıklara toksin yayarak bozulmaya yol açabildiğine dikkat çeken Hisoğlu, kurumun ürün güvenliği açısından kuralları gözetmek durumunda olduğunu aktardı.
Bölgeler Arası Bakım ve İşçilik Maliyetleri
2027 fındık sezonunda benzer sıkıntıların yaşanmaması adına fındık tarımına verilen önemin artırılması gerektiğini belirten Hisoğlu, bahçelerin düzenli bakılmasının verim ve kalite için temel şart olduğunu bildirdi. Sakarya bölgesindeki tarımsal disiplinin daha düzenli olduğunu ve bunun sonuç verdiğini ifade eden Hisoğlu, Trabzon bölgesinde ise birçok üreticinin bakım işlemlerini ihmal ettiğini kaydetti. Çevresinde onlarca ton fındık çıkan alanlarda yıllardır gübreleme yapmayan kişilerin bulunduğunu anlatan Hisoğlu, tarlaya emek verilmeden kazanç sağlanamayacağını belirtti.
Trabzon ile Sakarya arasındaki işçilik maliyetlerindeki dengesizliğe dikkat çeken Seyit Hisoğlu, Trabzon'da bir tarım işçisinin günde 10 ila 20 kilogram fındık toplayabildiğini, bu rakamın Sakarya'da 30 kilogram seviyelerine ulaştığını bildirdi. Toplama hızındaki bu fark nedeniyle kilogram başına düşen iş gücü maliyetinin Trabzon'da 150 lirayı bulurken, Sakarya'da yaklaşık 60 lira civarında kaldığını söyledi. Üreticinin işçilik yükünü azaltabilmesinin en etkili yolunun bahçe bakımını aksatmayarak birim alandan alınan verimi artırmak olduğunu ifade etti.
Çözüm İçin Karşılıklı Sorumluluk Vurgusu
Fındık üretiminde sürdürülebilirliğin sağlanması adına devlet ile üreticinin ortak hareket etmesi gerektiğine işaret eden Seyit Hisoğlu, üreticinin mahsulüne gereken ilgiyi göstermesinin şart olduğunu vurguladı. Devletin destekleme politikalarıyla çiftçinin yanında durmasının önemine işaret eden Hisoğlu, fındığın hak ettiği değeri bulması için yeni pazarların oluşturulmasının sektöre büyük katkı sağlayacağını belirterek sözlerini tamamladı.